1)Artikel (Nominativ/Akkusativ)

Yorum yapılmamış

Bu yazımda sizlere Almanca dilini yeni öğrenmeye başlayan herkesin korkulu rüyası olan “Artikel” kavramını anlatacağım. Anadili Türkçe olan kişiler için alışılması güç görünen bu kural aslında dilde yeterliliğiniz arttıkça kolayca üstesinden gelebileceğiniz bir hal alacaktır.

Peki nedir Artikel?

Almanca dilinde her kelime onu tamamlayan “der, die, das” eklerinden biri ile kullanılır. Tamamladığı kelimeye bir cinsiyet anlamı kazandıran bu eklerin ismidir Artikel.

Feminin (Feminen) – die

Maskulin (Maskülen) – der

Neutral (Yansız cins) – das

En basitinden “erkek” anlamına gelen “Mann” kelimesi “der Mann” olarak kullanılır. “Kadın” anlamına gelen “Frau” kelimesi ise “die Frau”. Hiçbir cinsiyet belirtmeyen ve “hava” anlamına gelen “Wetter” kelimesi ise “das Wetter”.

Artikel’in mantığını temel olarak kavramış olduk. Şimdi ise Artikel’den doğan bazı sorunlara gelelim.

Maalesef cinsiyet belirtmeyen her kelime “das” Artikel’ini almıyor. Bazen ise cinsiyet belirttiğini düşündüğünüz kelimeler “das” Artikel’ini alabiliyorlar.

Peki bu durumda hangi kelimenin hangi Artikel’i alacağına nasıl karar vereceğiz?

Bu sorun için verebileceğim en iyi tavsiye yeni öğrendiğiniz her kelimeyi Artikel’i ile ezberlemeniz olur. En başlarda bu size zor gelebilir fakat zamanla kelimeleri bu şekilde öğrenmeye alışacaksınız. Çoğu zaman anadili Almanca olan kişiler bile yeni bir kelime ile karşılaştıklarında Artikel’in ne olduğunu tahmin edemiyorlar ve bu son derece normal bir durum.

Sonu bazı harflerle biten kelimeler için belirli birtakım kurallar bulunuyor. Bu kuralları bilmek işinizi büyük ölçüde kolaylaştıracaktır.

DER
1. Männliche Personen, Tiere und Berufe Vater, Hase, Lehrer
2. Tage und Monate Montag, Juli
3. Jahreszeiten und Himmelsrichtungen Herbst, Norden
4. Alkohol (außer: das Bier) Sekt, Schnaps
5. -ling (-e) Lehrling, Schmetterling
6. –or (-en) Motor, Reaktor
7. –us (-en; meist kein Plural) Optimismus, Rhythmus
8. –er (-er; ca. 70% der Nomen) Stecker, Kugelschreiber
DIE
1. Weibliche Personen, Tiere und Berufe Tochter, Löwin, Ärztin
2. –e (-n; ca. 98% der Nomen) Klasse, Tragödie
3. –ei (-en) Putzerei, Konditorei
4. –heit (-en) Freiheit, Krankheit
5. –keit (-en) Möglichkeit, Eitelkeit
6. –schaft (-en) Freundschaft
7. –ung (-en) Zeitung, Meinung
8. –tät (-en) Universität, Realität
9. –ik (-en) Musik, Republik
10. –ur (-en) Kultur, Zensur
11. –ion (-en) Religion, Aktion
DAS
1. –chen (-chen) Mädchen, Kätzchen
2. –lein (-lein) Büchlein, Knäblein
3. –erl (-erl) Zuckerl, Semmerl
4. –ment (-e) Dokument, Parlament
5. –nis (-nisse; ca. 98% der Nomen) Zeugnis, Verhältnis
6. –um (-en) Museum, Zentrum
7. –tum (-er) Eigentum, Bürgertum
8. Infinitiv (kein Plural) Lesen, Schreiben

Almanca dilinde Artikel kullanımı esnasında yine Türkçe’de alışık olmadığımız bir dil bilgisi kuralı buluyor. Bu da belirli – belirsiz diye çevirebileceğimiz “definite – indefinite Artikel” kuralı. İngilizce bilenlerinize bu kural “the – a/an” farkından tanıdık gelecektir.

“Der definite Artikel” dediğimiz belirli Artikel’ler yukarıda öğrenmiş olduğumuz “der, die, das” halleridir. Belirli bir kişiden veya nesneden bahsederken Artikel’ler bu şekilde kullanılırlar.

Örneğin okuduğunuz bir kitaptan bahsetmek istiyorsunuz. Eğer cümleyi kurduğunuz kişi tarafından da rahatlıkla hangisi olduğu anlaşılabilecek belirli bir kitaptan bahsediyorsanız “das Buch” demeniz yeterlidir.

Fakat herhangi bir kitabı okuduğunuzu söylemek istiyorsanız “der indefinite Artikel” dediğimiz hal olan “ein Buch” kelimesini kullanmanız gerekecektir.

“der – ein , die – eine , das – ein” şeklinde bir değişime uğrar.

Bilmemiz gereken bir diğer şey ise Plural denilen çoğul bir isim kullanıldığında kullanmanız gereken Artikel. Feminin ile aynı şekilde Plural (çoğul) kelimeler için de “die” Artikel’i kullanılır.

Indefinite dediğimiz belirsiz durumlarda ise Plural kelimeler için herhangi bir Artikel kullanılmaz. Artikel kullanmadan bir ismi kullanabildiğimiz nadir durumlardan biridir.

Artikel ile ilgili bilmeniz gereken en temel şey aslında bundan ibaret. Bu konu ile ilgili sizlere bu yazımda anlatmak istediğim bir diğer şey ise ismin hallerinin Artikel’e etkisi.

AKKUSATIV (İsmin -i hali)

Malum Artikel isimle bir bütün olduğu için ismin uğradığı her değişiklik Artikel üzerinde vuku buluyor. “Der,die,das” ekleri ismin yalın hali anlamına gelen “Nominativ” durumunda yukarıda öğrendiğimiz şekilde kullanılıyor. İsmin -i hali anlamına gelen “Akkusativ” üzerinde uğrayacakları değişimi birlikte inceleyelim.

a) der definite Artikel:
maskulin    feminin     neutral     Plural
der Mann    die Frau    das Kind  die Männer     Nominativ                                                    den Mann   die Frau    das Kind   die Männer     Akkusativ

b) der indefinite Artikel:
maskulin      feminin      neutral        Plural
ein Mann      eine Frau   ein Kind      – Männer         Nominativ
einen Mann  eine Frau  ein Kind       – Männer         Akkusativ

c) der negative Artikel “kein”:
maskulin         feminin         neutral         Plural
kein Mann       keine Frau    kein Kind    keine Männer   Nominativ
keinen Mann  keine Frau    kein Kind     keine Männer   Akkusativ

Son olarak verdiğim “der negative Arikel” denilen “kein” isme olumsuzluk anlamı katmak için kullanılan Artikel’dir. Örneğin “bir kitap okuyorum” demek için kullandığınız “ein Buch” yerine “kein Buch” Artikel’ini kullanırsanız bu hiç kitap okumadığınız anlamına gelir.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

w

Connecting to %s